Isitshalo Se-Asphalt se-TTM - Umkhiqizi Wemishini Yokuxuba Nokuvuselela I-Asphalt Ochwepheshe Kusukela ngo-2004.
Wake wagibela emgwaqweni omkhulu osanda kugaywa wazibuza ukuthi ingxube yedwala elimpunga, elinothuli iphenduka kanjani ibe yi-blacktop ebushelelezi ngaphansi kwamathayi akho? Impendulo emfushane ilele engxenyeni eyodwa yekhithi enzima: isitshalo sokuxuba i-asphalt. Kodwa siyini ngempela isitshalo sokuxuba i-asphalt , futhi kungani onjiniyela besiphatha njengenhliziyo eshayayo yayo yonke imisebenzi yemigwaqo yesimanje? Hlala ubukele—lokhu kucwila okujulile kuhlukanisa amagama asetshenziswayo nejusi.
NgesiNgisi esilula, isitshalo sokuxuba i-asphalt siyifektri ehlanganisa ama-aggregates afudumele (okungukuthi itshe elichotshoziwe, isihlabathi, noma amatshe aqoshiwe) ne-bitumen ewuketshezi ukuze kukhiqizwe i-asphalt exubile eshisayo (i-HMA). Ingxube kumele ishiye i-pugmill cishe ku-150–180 °C ukuze ihlale isebenza kahle lapho ugibela iloli uya endaweni yomsebenzi. Uma uphuthelwa yilelo fasitela lokushisa uzozwa induna imemeza ithi, “Lowo mthwalo udoti, bafana!”—ngithembe, akekho umakhi ofuna ukudla leyo mali.
Akukho okulingana nosayizi owodwa lapha. Izitshalo ezimile zipaka eceleni kwezindawo zokumba amashumi eminyaka, zikhipha amatani angu-200–400 ngehora; izitshalo ezihambayo zihlangana nabantu abancane futhi zigxuma zisuka esifundeni ziye kwesinye. Uma iphrojekthi yakho iyindlela yasemakhaya engamakhilomitha angu-5, ukuthwala isilo esingamatani angu-200 amakhulu amamayela kuyingozi kakhulu. Ngakolunye uhlangothi, amaphrojekthi amakhulu asedolobheni adinga imisipha kuphela umbhoshongo ongamile ongawunikeza. Icebo liwukufanisa umkhiqizo nesikhathi, hhayi intengo ngethani kuphela.
Impela. Izitshalo ze-batch zilinganisa zonke izithako zibe yikhilogramu, zikunikeza ukunemba kweresiphi yezindlela zokundiza zesikhumulo sezindiza. Izixubi ze-drum zisebenza ngokungayeki, zinciphisa ukusetshenziswa kwamandla kanye nesikhathi sokuhlala silo—zilungele ukudonsa umgwaqo omude. Izitshalo zokuxuba eziqhubekayo zihlala endaweni ethile phakathi, zilinganisela ukunemba nomthamo. Ukukhetha ukucushwa okungalungile kufana nokusebenzisa i-sledgehammer ku-thumbtack: kuyasebenza, kodwa kuyaxaka futhi kuyabiza.
Izitshalo zanamuhla azifani nezezilo ezikhipha intuthu ngawo-1970. I-asphalt pavement (RAP) ephinde yasetshenziswa kabusha manje isithatha indawo efinyelela ku-60% we-virgin aggregate. Izithasiselo ze-mix ezifudumele zehlisa ukusetshenziswa kukaphethiloli ngo-15% futhi zinciphise ukukhishwa kwe-CO₂ cishe ngesilinganiso esifanayo. Ngakho-ke, cha, ukuba nesitshalo sokuxuba akukwenzi ube yi-eco-villain yasendaweni—uma ucacisa i-tech stack efanele.
Iyunithi ephakathi nendawo engu-160 tph ibiza cishe amaRandi ayizigidi ezingu-2.5. Kuzwakala kuyesabeka, akunjalo? Cabanga ngobunikazi bokuphakelwa okuphelele, izindleko eziphansi zamaloli, kanye neprimiyamu ongayikhokhisa ngokuxubana kwesikhathi esifanele, futhi ukukhokha kuzungeze amathani ayizigidi ezingu-1.2 akhiqizwayo—cishe izinkathi ezimbili emhubheni wesifundazwe omatasa. Nokho, akukho ukushintsha kukawoyela okuhleliwe, futhi lokho kukhokha kudlula ngokushesha kune-asphalt engabizi kakhulu ntambama engu-40 °C. (Yebo, ngikubonile kwenzeka.)
Amaphaneli e-PLC manje alungisa ukuguquguquka kwesishisi kanye nokugeleza kwe-bitumen ngesikhathi sangempela, kodwa usadinga umqhubi ongakwazi "ukulalela" ama-conveyor. Elihle linganuka amabhande ashisiwe ngaphambi kokuba inzwa ihambe; elihle libhala phansi izitayela zedatha ngokushintsha ngakunye ukuze ukwazi ukubikezela ukwehluleka, hhayi ukubaxosha. Ukuzenzakalela akuthathi indawo yabantu—kubanika amandla amakhulu.
Faka uphawu lwepeni lokupenda kukho konke ukuxhumanisa; uma umugqa uphambuka, uyakubona ngokushesha. Gcoba imigqa phakathi nobusika? Sebenzisa isibhamu sokushisa se-infrared ukuze ubone ukuvinjelwa esikhundleni sokufaka izinto ezinjengamakhokho e-champagne. Futhi, ngicela, ujikeleze amadekhi akho esikrini—idekhi ephezulu namuhla iba yidekhi yokulinda ikota ezayo. Ubuwena bakho besikhathi esizayo (kanye nesabelomali sakho) buzokubonga.
Lindela izishisi ezilungele i-hydrogen kanye nezitshalo ezisebenza ngogesi ogcwele phakathi neminyaka eyishumi. Amawele edijithali—amakhophi angokoqobo esitshalo sakho—azokuvumela ukuthi uhlole izindlela zokupheka ku-inthanethi ngaphambi kokushisa ilitha likadizili. Abasebenzisa izinto ezintsha bazophumelela ezinkontilekeni zomgwaqo oluhlaza; abasebenzisa izinto ezintsha bazobukela besuka ehlombe lamatshe.
Ngakho-ke, ngesikhathi esilandelayo lapho othile ebuza ngokunganaki, “Iyini isitshalo sokuxuba i-asphalt?”—yebo, ngivumela lolo limi ludlule ngamabomu—ungamomotheka bese uthi, “Ngumlingani othule kulo lonke uhambo oluthathayo.”